دغدغه های یک مدد کار اجتماعی
همه روز روزه بودن همه شب طواف کردن....
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ :سید حسن موسوی چلک
مطالب اخیر

یادداشت:

خدمت بی‌منت

سیدحسن موسوی‌چلك- رئیس انجمن مددکاران اجتماعی

(روزنامه شرق،2 شهریور99)

تأملی بر زندگی پیامبران الهی و پیشوایان دین گویای این نکته است که هیچ‌گاه از توجه به افراد نیازمند غافل نبودند. این موضوع در زندگی امام حسین(ع) که با ماه محرم یاد و نام ایشان را بیشتر از همه ایام می‌شنویم هم مصداق دارد. این حدیث معروف از ایشان خود گویای این نوع نگاه در زندگی ایشان است. آنجا که می‌فرماید:
إنَّ حَوائِجَ النّاسِ اِلَیکُم مِن نِعَمِ اللّه ِ عَلَیکُم فَلاتَمَلُّوا النِّعَمَ (نیاز مردم به شما از نعمت‌های خدا بر شما است؛ از این نعمت افسرده و بیزار نباشید). حال که ما در جامعه‌ای زندگی می‌کنیم که برای این امام همام احترام ویژه‌ای قائل هستیم و تقریبا از قبل از آغاز ماه محرم برای ورود به این ماه برنامه‌ریزی‌های مختلفی می‌کنیم و نشست‌های متعدد برگزار می‌کنیم و در طول سال هم به مناسبت‌های مختلف زیارت عاشورا را می‌خوانیم این موضوع هم باید برای ما دارای اهمیت قابل توجهی باشد که هم نسبت به نیازمندان بی‌توجه یا کم‌توجه نباشیم و اگر هم خدمتی به آنها ارائه می‌کنیم منتی روی سر آنان نگذاریم و با روی خوش با آنان برخورد کنیم. چراکه احترام به این امام بزرگوار و سایر پیشوایان دین را باید با عمل به سیره آنان نشان دهیم. موضوعی که توسط سایر پیشوایان دین هم روی آن تأكید شده و در ادبیات غنی ما هم بارها بر آن تأكید شده است. آنجا که سعدی شیرازی به حکایت «عطایش را به لقایش بخشیدم» دقیقا دارد به همین موضوع اشاره می‌کند. درویشی را ضرورتی پیش آمد. کسی گفت که فلانی نعمتی دارد بی‌قیاس، اگر بر حاجت تو واقف گردد، همانا که در قضای آن توقف نکند. گفت که من او را ندانم. گفت منت (من شما را) راهبری می‌کنم. دستش گرفت تا به منزل آن شخص در آورد. یکی را دید لب فرو هشته و تند نشسته. برگشت و سخن نگفت. کسی گفتش: چه کردی؟ گفت: عطای او را به لقای او بخشیدم:

مبر حاجت به نزدیک ترش‌روی/ که از خوی بدش فرسوده گردی

و گر گویی غم دل با کسی گوی/ که از رویش به نقد، آسوده گردی.

موضوعی که در مددکاری اجتماعی به عنوان «اصل پذیرش» و در اصول خدمات اجتماعی در اسلام به عنوان اصل اخلاص آمده، حال این سؤال پیش می‌آید که چقدر ما در ارائه خدمات به نیازمندان این‌گونه عمل می‌کنیم و منت بر سرشان نمی‌گذاریم و فرصت خدمت را یک نعمت می‌دانیم؟ اگر کمی واقع‌بین باشیم آنچه در عمل اتفاق می‌افتد با آنچه امام حسین(ع) به من و شما پیامش را رسانده، متفاوت است. خیلی از خدمات ما مبتنی بر رازداری حرفه‌ای و حفظ شأن این افراد نیست که بدون شک چنین خدماتی عزت‌نفس‌شان را خدشه‌دار می‌کند. «گوته» که بعضی‌ها او را فیلسوف و برخی هم شاعر آلمانی می‌دانند عبارت‌هایی با این مضمون دارد که اگر پول زیاد ندارید، همه مردم پولدار نیستند، اگر تحصیلات عالیه ندارید، همه هم چنین وضعیتی را ندارند، اگر مشاغل مهم ندارید، مشاغل مهم برای همه افراد نیست، ولی اگر عزت نفس نداری برو بمیر که هیچ چیز نداری. موضوعی که بار‌ها بارها در کلام پیشوایان دین ما هم هست. امام حسین علیه‌السلام داشتن عزت نفس را یکی از صفات ضروری مؤمنین می‌داند و بدون شک این ضرورت برای افراد نیازمند هم هست. همه اینها نشان می‌دهد که نیازمند بازنگری جدی در سیاست‌گذاری‌های اجتماعی در این زمینه هستیم و همین‌طور در رفتار‌های فردی کمک و دستگیری از این افراد باید مراقب باشیم که کمک ما «عزت نفس آنان را خدشه‌دار نکند». خدشه‌دارکردن عزت‌نفس‌شان مرام امام حسین(ع) نبوده بلکه این توجه نشانه از توجه به «کرامت انسانی‌ نیازمندان» بوده است. بهره‌برداری سیاسی در خدمت به این افراد باید ممنوع شود. ضمن اینکه این نوع بهره‌برداری‌های سیاسی یا فردی و... اخلاقی، انسانی و حرفه‌ای هم نیست (در واقع مغایر اخلاق حرفه‌ای در مددکاری اجتماعی هم هست). به‌قول معلم شهید دکتر علی شریعتی در کتاب «حسین وارث آدم»: «حسین سیاستمداری نیست که به‌خاطر شراب‌خواری و سگ‌بازی یزید، با او درگیری پیدا کرده باشد و این حادثه غم‌انگیز اتفاق افتاده باشد! او وارث پرچم سرخی است که از آدم، همچنان دست به دست، بر سر «انسانیت» می‌گردد و اکنون به دست او رسیده است» . تأملی در زندگی پیشوایان ادیان الهی حامل پیام‌های مختلفی است که از جمله مهم‌ترین پیام‌های حاملین این پرچم سرخ، توجه به «انسانیت» است که یکی از نشانه‌های این توجه حفظ کرامت و رعایت اخلاق در برابر همه انسان‌ها از جمله افراد نیازمند است. در عهدنامه مالک اشتر هم همین تأكیدات را امام علی(ع) به مالک اشتر دارد. به همین دلیل فکر می‌کنم ضروری است از محرم و محرم‌ها درس‌های زندگی و اخلاق انسانی و اجتماعی بگیریم و عمل کنیم. پس بیاییم با نیازمندان، انسانی‌تر و اخلاقی‌تر رفتار کنیم تا عمل‌کننده به پیام‌های الهی باشیم.

 





نوع مطلب : یادداشت ها، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
          
1399/06/1
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات